Laat de klimaatbossen

verder groeien

Doe een maandelijkse schenking

Doe mee met de

BlaBlaBoomBoom-campagne

Plant een boom of dien een project in

Zorg voor meer 

klimaatbomen

Doe een eenmalige gift

Populier van Hier wilt de (her)aanplant van oude populierenvariëteiten stimuleren; oude variëteiten gratis te verkrijgen via BOS+

Winter in Vlaanderen_De Saedeleer.jpgwoensdag 02 oktober 2019 08:00

Het project Populier van Hier wilt de (her)aanplant van oude populierenvariëteiten stimuleren. OPGELET: de actie was erg populair en op minder dan een week tijd waren de populieren de deur uit, daarom werd het aantal verhoogd tot 200. Ook die zijn ondertussen al geclaimd. De actie is dus afgelopen!

Winter in Vlaanderen: Valerius De Saedeleer, 1927

Het landschap in de Vlaamse Ardennen is al eeuwen lang een combinatie van natuur en cultuur. Oude populierenvariëteiten passen volledig in die context.

Rond 1750 ontstond uit de kruising van de inheemse zwarte populier met de Amerikaanse zwarte populier de eerste zogenaamde Canadese populier of Canadapopulier. Deze kruising bracht een mannelijke boom voort die de cultivarnaam “Serotina” kreeg toegewezen. Omdat de boom beter hout opleverde dan de knoestige inheemse zwarte populieren werd hij snel populair in het agrarisch landschap. Populieren lenen zich immers erg goed om te stekken (vegetatief te vermeerderen) en zo kwamen ze via Frankrijk al voor het einde van de 18de eeuw in onze contreien terecht.

Rond 1800 ontstond (volgens sommige bronnen in Nederland, volgens andere bronnen in Maryland, Verenigde Staten) ook een vrouwelijke Canadese populier. Deze variëteit kreeg de naam “Marilandica” toegewezen. Waarschijnlijk is deze variëteit ontstaan uit een terugkruising van een Serotina met een Europese zwarte populier, waardoor de Marilandica genetisch gezien voor 3/4 verwant is aan de inheemse zwarte populier. Een andere oude populierenvariëteit, de “Blauwe van Eksaarde”, zou uit Vlaanderen afkomstig zijn. Vermoedelijk is deze mannelijke kloon echter een mutant van de Serotina. Blauw verwijst naar de kleur die het hout krijgt wanneer de bomen op te natte (moerassige) standplaatsen worden aangeplant.

Wat de oude populierenvariëteiten onderscheidt van andere (meer recente) variëteiten is hun diep gegroefde schors en sierlijk gebogen stammen. Ook groeien ze trager, waardoor ze soms een erg hoge leeftijd kunnen bereiken.

In een aantal West-Europese regio’s, waaronder ook de Vlaamse Ardennen, werden ze op korte termijn alomtegenwoordig in het landschap. Door hun karakteristieke vorm waren ze landschapsbepalend. Hierdoor vielen ze ook in de smaak bij impressionistische schilders uit de 19de eeuw, zoals Vincent van Gogh. In onze regio zien we ze terug in de schilderijen van Valerius De Saedeleer.

Wandelend paartje tussen rijen populieren: Vincent van Gogh, 1890

De oude populierenvariëteiten werden aangeplant in bossen, in dreven, langs waterlopen, als afscheiding langs landbouwpercelen, op dijken en langs forten of andere vestigingen. Ze kwamen voor als opgaande bomen of als knotbomen. Een deel van dit natuurlijk onroerend erfgoed bleef bewaard en kan je nu nog in het landschap aantreffen. Zo staat er bijvoorbeeld in Zottegem op een kruispunt van wegen, boven op een heuvelrug (de Vollanderkouter), nog een iconische Marilandica.

 

Opgaande marilandicapopulier op de Vollanderkouter, Strijpen, Zottegem, Vlaanderen, België: © FrDr - Eigen werk, CC BY-SA 4.0

Veel landschapsbepalende oude populieren werden echter in de laatste decennia geveld en niet meer heraangeplant, en dat is jammer. Ze hebben immers een cultuurhistorische en landschappelijke waarde, maar zijn bovendien ook ecologisch erg interessant. De hoge biodiversiteit die er mee geassocieerd is, is gelijkaardig aan die van onze inheemse populieren en als pionierssoort bereiken ze al op relatief korte termijn (maar trager dan de meest recente populierenklonen) een aanzienlijke omvang.

Binnen het project Populier van Hier willen we de (her)aanplant van deze oude populierenvariëteiten stimuleren. Daarom organiseert BOS+ een éénmalige actie voor inwoners van de Vlaamse Ardennen. Particulieren kunnen gratis tot maximaal 10 exemplaren van deze oude populierenvariëteiten ontvangen, inclusief palen en boomband om deze te verstevigen. Zij hebben hiervoor de keuze tussen Serotina, Marilandica en Blauwe van Eksaarde (de verhouding kan u zelf bepalen). In het totaal worden er 150 bomen aangeleverd. De actie geldt zolang de voorraad strekt en staat open voor iedereen met een domicilie in één van de volgende gemeenten: Ninove, Erpe-Mere, Geraardsbergen, Sint-Lievens-Houtem, Herzele, Lierde, Zottegem, Zwalm, Brakel, Horebeke, Maarkedal, Kluisbergen, Oudenaarde, Zingem, Kruishoutem, Wortegem-Petegem, Oosterzele en Gavere. Er zijn enkele eenvoudige randvoorwaarden en aandachtspunten:

  • De bomen, bevestigingspalen en boomband kunnen ENKEL opgehaald worden op zaterdag 30 november tussen 9u en 17u.
  • U staat zelf in voor de ophaling van de populieren aan het kantoor van BOS+: Geraardsbergsesteenweg 267, 9090 Melle. LET OP: oude populierenvariëteiten worden geleverd met wortels en hebben een hoogte van 3,5 à 4,5 m. Om deze te transporteren beschikt u best over een grotere wagen of aanhangwagen.
  • U garandeert een correcte aanplanting zo snel mogelijk na ophaling. Hiervoor graaft u een put, zo diep dat de wortelhals (de zone waar de wortel overgaat in de stam) zich net aan de oppervlakte bevindt. De bomen worden vastgelegd met steunpalen die best minstens 60 cm diep in de grond zitten.
  • Per adres kunnen er maximaal 10 bomen worden aangevraagd.
  • U mag de bomen slechts komen ophalen als u het bestelformulier heeft ingevuld, waarna u een bevestigingsmail ontvangt.

Tot slot geven we graag ook nog de volgende informatie mee: alle drie de variëteiten kunnen een grote omvang (tot 25 à 30 m hoog) bereiken, bovendien zijn ze ook enigszins gevoelig voor windworp, al is dit sterk afhankelijk van de diepte van het grondwater. Bij een ondiepe grondwatertafel is het risico op windworp verhoogd, wanneer de wortels dieper moeten reiken om aan het grondwater te komen, zijn de bomen veel beter verankerd. In zones die langdurig onder water staan, raden wij de aanplant van deze bomen af en opteert u beter voor soorten zoals zwarte els, zachte berk en wilgen. Ook op heel droge bodems is het niet aangewezen om deze populieren aan te planten. De meeste bodems in de Vlaamse Ardennen zijn echter uitermate geschikt voor de oude populierenvariëteiten, waardoor vitale exemplaren zich kunnen ontwikkelen. De oude variëteiten (voornamelijk de Marilandica) zijn tot slot ook gevoelig voor takbreuk. Om deze redenen raden wij het niet aan om deze bomen nabij bewoning aan te planten. Zij horen eerder thuis langs weiden en akkers of in een grote tuin. U kan ook opteren om de bomen te knotten. De oude populierenvariëteiten lenen zich hier heel goed toe. BOS+ kan niet aansprakelijk gesteld worden voor schade die zich ooit zou voordoen.

OPGELET: de actie was erg populair en op minder dan een week tijd waren de populieren de deur uit, daarom werd het aantal verhoogd tot 200. Ook die zijn ondertussen al geclaimd. De actie is dus afgelopen!

Populier van Hier is en project dat steun krijgt van het Europees Fonds voor Plattelandsontwikkeling.

« Terug

Alfred Brownell, de man die de kaalslag van 200.000 hectare tropisch bos in Liberia tegenhield

demo.pngdinsdag 10 maart 2020 11:56 Brownell ontving in 2019 de Goldman Milieuprijs voor Afrika als erkenning voor de strijd die hij en zijn collega’s van de ngo Green Advocates in Liberia voeren. Onder het leiderschap van Brownell ... lees verder

Oudste eiland ter wereld Madagaskar gaat 60 miljoen bomen planten

26206865449_7da1ef1df5_o.jpgwoensdag 19 februari 2020 22:37 Madagaskar is begonnen aan zijn meest ambitieuze herbebossingsproject sinds het ontstaan van het land. Het doel: maar liefst 60 miljoen bomen planten in de komende maanden. Het eiland viert dit ... lees verder

Vergroening steden maakt inwoners milieuvriendelijker

43945743361_956e4ffdb8_o.jpgwoensdag 15 januari 2020 15:12 Wie minder in contact komt met natuur, is minder geneigd zorg te dragen voor het milieu. Steden vergroenen is daarom niet alleen gezond, het stimuleert ook milieuvriendelijk gedrag van hun ... lees verder

Minder blabla en meer boomboom, klimaatbossenfonds van BOS+ financiert lokale vergroeningsprojecten

png.pngdinsdag 17 december 2019 07:15 Het plantseizoen is volop aan de gang: tijd om te vergroenen, tijd om bomen te planten. Daarom lanceert BOS+ de BlablaBoomBoom-campagne waarbij de wakkere burger wordt aangemoedigd om een ... lees verder

Waarom het klimaatbossenfonds van BOS+ voortaan ook gronden verwerft om te bebossen

herd-of-sheep-on-grass-field-462119.jpgdinsdag 17 december 2019 06:58 BOS+ zorgt in Vlaanderen voor concrete spades-in-de-grond-acties die bosuitbreiding op verschillende manieren en met tal van partners mogelijk maken. Wanneer we al deze acties samenleggen, dikt de... lees verder

BOS+ en Fris in het Landschap ontvangen Bouwmeester Label voor de promotie van vergroening in penitentiaire centra

hek (1).jpgdonderdag 07 november 2019 15:00 De Vlaamse Bouwmeester en het Vlaams Architectuurinstituut kenden vorige week de zevende reeks Bouwmeester Labels toe. Eén van de 3 laureaten voor 2019-2020 werd het partnerschap tussen BOS+ en ontwerpbureau Fris in het Landschap, met het project 'Zuurstof voor de gevangenis'. lees verder

Populier van Hier wilt de (her)aanplant van oude populierenvariëteiten stimuleren; oude variëteiten gratis te verkrijgen via BOS+

1080px-Opgaande_marilandicapopulier_op_de_Vollanderkouter_Zottegem_01.jpgwoensdag 02 oktober 2019 08:00 Het project Populier van Hier wilt de (her)aanplant van oude populierenvariëteiten stimuleren. OPGELET: de actie was erg populair en op minder dan een week tijd waren de populieren de deur uit, daarom werd het aantal verhoogd tot 200. Ook die zijn ondertussen al geclaimd. De actie is dus afgelopen! lees verder

Duitsland investeert 800 miljoen in bossen

42302254940_aea2753e43_o.jpgdinsdag 01 oktober 2019 15:54 De Duitse overheden investeren meer dan 800 miljoen euro in het herstel van de Duitse bossen. Die hebben erg te lijden gehad onder stormen, bosbranden en plagen, maar zijn essentieel in de strijd ... lees verder

Zes miljoen bomen nodig om Vlaamse steden leefbaarder te maken bij hittegolf

madison-nickel-_8IxiAYWoGE-unsplash.jpgwoensdag 24 juli 2019 07:28 De combinatie hittegolf en hitte-eiland vormt een dodelijke cocktail. De hitte van vandaag leidt niet alleen tot oplopend ziekteverzuim maar zelfs tot doden, en in de aanloop naar de warmste dag ... lees verder

Vlaanderen meer dan ooit één van de bosarmste regio’s van West-Europa; geen m² vooruitgang sinds 2000

Het spookt in de Vlaamse bossen IIII.pngdonderdag 23 mei 2019 17:56 Vlaanderen is vandaag meer dan ooit één van de meest bosarme regio’s van West-Europa. Door de bevoegde politici werd de voorbije jaren vooral veel mist gespoten over de Vlaamse bosoppervlakte maar... lees verder